[Chia sẻ] Công bố hợp quy là gì? Các bước thực hiện nhanh chóng

Công bố hợp quy không còn là thủ tục mang tính hình thức mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với nhiều nhóm sản phẩm trước khi đưa ra thị trường. Tuy nhiên, không ít doanh nghiệp vẫn nhầm lẫn, chưa hiểu rõ các vấn đề công bố hợp quy cũng như hiểu về quy trình thực hiện. Để giải quyết vấn đề đó, bài viết dưới đây sẽ chia sẻ rõ công bố hợp quy là gì, các bước triển khai đúng quy định, giúp doanh nghiệp chủ động hoàn thiện hồ sơ pháp lý, hạn chế rủi ro và đảm bảo sản phẩm được lưu thông hợp pháp.

1. Công bố hợp quy là gì?

Công bố hợp quy là việc doanh nghiệp hoặc tổ chức sản xuất, kinh doanh chính thức tuyên bố và đăng ký với cơ quan quản lý nhà nước rằng sản phẩm, hàng hóa của mình phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) tương ứng. Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia là những yêu cầu bắt buộc do cơ quan nhà nước ban hành nhằm đảm bảo an toàn, chất lượng và bảo vệ lợi ích cộng đồng. Vì vậy, đối với các sản phẩm thuộc diện quản lý theo QCVN, công bố hợp quy là thủ tục pháp lý bắt buộc trước khi đưa sản phẩm ra lưu thông trên thị trường.

Về bản chất, công bố hợp quy được thực hiện sau khi sản phẩm đã được thử nghiệm và đánh giá sự phù hợp theo phương thức quy định (có thể thông qua tổ chức chứng nhận hoặc tự đánh giá tùy trường hợp). Khi hoàn tất thủ tục này, doanh nghiệp có cơ sở pháp lý để chứng minh sản phẩm đáp ứng yêu cầu kỹ thuật bắt buộc và được phép lưu hành hợp pháp. Nói một cách dễ hiểu, nếu quy chuẩn kỹ thuật là “chuẩn mực bắt buộc phải đạt”, thì công bố hợp quy chính là bước xác nhận và thông báo rằng sản phẩm của doanh nghiệp đã đáp ứng đúng các chuẩn mực đó.

2. Căn cứ pháp lý về việc công bố hợp quy 

Việc công bố hợp quy được thực hiện dựa trên hệ thống văn bản pháp luật quy định về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa. Các căn cứ pháp lý quan trọng gồm:

• Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật năm 2006: Quy định nguyên tắc xây dựng, áp dụng tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật; trách nhiệm công bố hợp quy của tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh.

• Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa năm 2007: Quy định về quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa trong sản xuất, nhập khẩu và lưu thông trên thị trường.

• Nghị định 127/2007/NĐ-CP (quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật): Hướng dẫn cụ thể về hoạt động đánh giá sự phù hợp và công bố hợp quy.

• Nghị định 132/2008/NĐ-CP (quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa): Quy định về quản lý chất lượng, kiểm tra nhà nước và trách nhiệm của doanh nghiệp.

• Thông tư 28/2012/TT-BKHCN (và văn bản sửa đổi, bổ sung nếu có): Hướng dẫn về công bố hợp chuẩn, công bố hợp quy và phương thức đánh giá sự phù hợp.

• Các Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) tương ứng với từng nhóm sản phẩm: Là căn cứ trực tiếp để xác định sản phẩm có thuộc diện bắt buộc công bố hợp quy hay không.

3. Quy trình thực hiện công bố hợp quy nhanh chóng 

Để rút ngắn thời gian và hạn chế bị trả hồ sơ, doanh nghiệp nên thực hiện theo đúng trình tự sau:

Bước 1: Xác định sản phẩm và quy chuẩn kỹ thuật áp dụng

• Kiểm tra sản phẩm có thuộc diện bắt buộc công bố hợp quy hay không.

• Xác định đúng QCVN tương ứng và phương thức đánh giá sự phù hợp được quy định trong quy chuẩn.

Bước 2: Thử nghiệm sản phẩm

• Lấy mẫu và gửi thử nghiệm tại phòng thử nghiệm được công nhận hoặc chỉ định.

• Đảm bảo kết quả thử nghiệm còn hiệu lực và đúng chỉ tiêu theo QCVN.

Bước 3: Thực hiện chứng nhận hợp quy (nếu áp dụng)

• Đăng ký đánh giá tại tổ chức chứng nhận được chỉ định.

• Được cấp Giấy chứng nhận hợp quy sau khi sản phẩm đạt yêu cầu.

(Lưu ý: Một số trường hợp được phép tự đánh giá sự phù hợp theo phương thức quy định.)

Bước 4: Lập hồ sơ công bố hợp quy

Hồ sơ thường gồm:

• Bản công bố hợp quy

• Giấy chứng nhận hợp quy hoặc kết quả thử nghiệm

• Giấy đăng ký kinh doanh

• Nhãn sản phẩm và tài liệu kỹ thuật liên quan

Bước 5: Nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền

• Nộp tại Sở quản lý chuyên ngành hoặc cơ quan được phân cấp.

• Theo dõi và bổ sung hồ sơ (nếu có yêu cầu).

Bước 6: Gắn dấu hợp quy (CR) và lưu hồ sơ

• Sau khi hoàn tất thủ tục, doanh nghiệp thực hiện ghi nhãn và gắn dấu hợp quy theo quy định.

• Lưu giữ hồ sơ để phục vụ kiểm tra, thanh tra khi cần.

4. Hồ sơ công bố hợp quy gồm những gì? 

Hồ sơ công bố hợp quy được lập theo quy định tại các văn bản hướng dẫn về đánh giá sự phù hợp và công bố hợp quy. Tùy từng nhóm sản phẩm và quy chuẩn kỹ thuật áp dụng (QCVN), thành phần hồ sơ có thể có yêu cầu bổ sung riêng. Tuy nhiên, về cơ bản, doanh nghiệp cần chuẩn bị các tài liệu sau:

1. Bản công bố hợp quy

• Theo mẫu quy định.

• Ghi rõ thông tin doanh nghiệp, tên sản phẩm, quy chuẩn kỹ thuật áp dụng và phương thức đánh giá sự phù hợp.

2. Giấy chứng nhận hợp quy (nếu áp dụng phương thức chứng nhận)

• Do tổ chức chứng nhận được chỉ định cấp.

• Còn hiệu lực tại thời điểm nộp hồ sơ.

3. Kết quả thử nghiệm sản phẩm

• Do phòng thử nghiệm được công nhận hoặc chỉ định thực hiện.

• Thể hiện đầy đủ các chỉ tiêu theo QCVN tương ứng.

4. Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp

• Bản sao có đóng dấu xác nhận của doanh nghiệp.

5. Tài liệu kỹ thuật và nhãn sản phẩm

• Bản mô tả sản phẩm.

• Mẫu nhãn hàng hóa theo quy định về ghi nhãn.

• Hướng dẫn sử dụng (nếu có).

6. Kế hoạch kiểm soát chất lượng (trường hợp tự đánh giá sự phù hợp)

• Quy trình sản xuất.

• Biện pháp kiểm soát chất lượng sản phẩm.

Lưu ý:

Cơ quan tiếp nhận hồ sơ có thể yêu cầu bổ sung tài liệu tùy theo đặc thù sản phẩm hoặc quy định chuyên ngành. Vì vậy, doanh nghiệp cần xác định đúng quy chuẩn áp dụng và phương thức đánh giá trước khi lập hồ sơ để tránh bị trả lại hoặc kéo dài thời gian xử lý.

Nếu bạn cần tư vấn chi tiết về hồ sơ công bố hợp quy cho từng nhóm sản phẩm cụ thể, vui lòng liên hệ OPACONTROL 1800 6464 38 để được hỗ trợ và hướng dẫn đầy đủ, chính xác theo quy định hiện hành.

5. Mức xử phạt khi không công bố hợp quy 

Dưới đây là mức xử phạt khi không thực hiện công bố hợp quy theo quy định pháp luật hiện hành (áp dụng với sản phẩm, hàng hóa thuộc diện bắt buộc phải công bố hợp quy theo QCVN):

Phạt tiền do không thực hiện công bố hợp quy

• Phạt từ 10.000.000 – 20.000.000 đồng đối với hành vi không công bố hợp quy trước khi đưa sản phẩm ra thị trường.

• Phạt từ 20.000.000 – 30.000.000 đồng nếu sản phẩm thuộc nhóm có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn nhưng vẫn không thực hiện công bố.

• Mức phạt có thể tăng gấp đôi đối với tổ chức (so với cá nhân).

Phạt do sử dụng dấu hợp quy (CR) sai quy định

• Phạt tiền nếu gắn dấu CR khi chưa được chứng nhận hợp quy.

• Phạt nếu sử dụng sai quy cách, sai kích thước, sai vị trí theo quy định về ghi nhãn.

Biện pháp khắc phục hậu quả

Ngoài tiền phạt, doanh nghiệp có thể bị:

• Buộc thu hồi sản phẩm đã lưu thông trên thị trường

• Buộc tiêu hủy sản phẩm không đảm bảo yêu cầu

• Buộc thực hiện công bố hợp quy theo đúng quy định trước khi tiếp tục kinh doanh

• Tạm đình chỉ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong trường hợp vi phạm nghiêm trọng

Lưu ý: Mức phạt cụ thể còn phụ thuộc vào loại hàng hóa, mức độ vi phạm và giá trị hàng hóa vi phạm. Đối với vật liệu xây dựng thuộc diện quản lý theo QCVN, cơ quan quản lý thị trường hoặc thanh tra chuyên ngành có quyền kiểm tra và xử lý.

Tóm lại, công bố hợp quy không chỉ là thủ tục hành chính bắt buộc mà còn là bước khẳng định sản phẩm, hàng hóa của doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật theo quy chuẩn quốc gia. Việc thực hiện đúng và đủ quy trình công bố hợp quy giúp doanh nghiệp yên tâm lưu thông hàng hóa, hạn chế rủi ro pháp lý, tránh bị xử phạt và nâng cao uy tín trên thị trường. Truy cập website: https://opacontrol.com.vn/ để tìm hiểu thêm thông tin chi tiết về chứng nhận hợp quy.